Uživatel:Szumiący Dąb/ Powstała Polska Liga Puszczańska!
Překlad se vám otevře v nové záložce.
Upozorňujeme, že výsledek automatického překladu může být zavádějící!
<img src="https://disklessui.kapica.cz/wiki/images/8/87/plp-logo.svg" width="15%" resource="./File:plp-logo.svg" style="float: right; margin: 15px 0px 15px 15px;" alt="Znak Polskiej Ligy Puszczańskiej" title="Znak Polskiej Ligy Puszczańskiej"> Piszemy nowy rozdział – powstała Polska Liga Puszczańska!
7 marca 2025 roku została oficjalnie zarejestrowana Polska Liga Puszczańska (The Woodcraft League of Poland). Zaczyna się nowy rozdział w historii polskiego puszczaństwa, bo – choć trudno w to uwierzyć – PLP jest pierwszą polską organizacją nawiązująca wprost do idei woodcraftu Ernesta Thompsona Setona.
Długa historia polskiego puszczaństwa
<img src="https://disklessui.kapica.cz/wiki/images/b/bd/wolne_harcerstwo-logo.svg" width="15%" resource="./File:wolne_harcerstwo-logo.svg" style="float: left; margin: 15px 15px 15px 0px;" alt="Znak Wolnego Harcerstwa" title="Znak Wolnego Harcerstwa"> Historia polskiego woodcraftu jest bardzo długa. Niemal równolegle z ideą skautingu Roberta Baden-Powella dotarła do naszego kraju wieść o systemie Setona. Bardzo obszernie opisał go Bronisław Bouffałł w swojej książce „Boy Scouts. Indyanizm w wychowaniu” z 1912 roku. Po I wojnie światowej, w dobie kryzysu harcerstwa[1] i poszukiwania „nowych horyzontów”, puszczaństwo znalazło się w centrum rozważań o przyszłości. Miało zastąpić „wojskówkę” i stać się idealną przestrzenią wychowawczą dla harcerstwa. Kluczowy wpływ na kształtowanie się modelu polskiego skautingu[2] miały wychodzące wówczas czasopisma, z krakowskimi „Płomieniami” na czele. Ogromną robotę zrobiła też wydana w 1920 roku głośna powieść Marii Rodziewiczówny pt. „Lato leśnych ludzi”. Wreszcie, z inspiracji Adama Ciołkosza, niegdyś przybocznego Andrzeja Małkowskiego[3] w drużynie zakopiańskiej, powstaje Wolne Harcerstwo – ruch instruktorek i instruktorów ZHP, odwołujących się do amerykańskiego (Woodcraft Indians), brytyjskiego (Kibbo Kift), niemieckiego (Związek Nowych Skautów Niemieckich) i czechosłowackiego (Liga Leśnej Mądrości) woodcraftu. To właśnie Ciołkoszowi zawdzięczamy tłumaczenie angielskiego terminu „woodcraft” na „puszczaństwo”.[4]
I choć próby wprowadzenia pomysłów Czarnego Wilka do głównego nurtu Związku Harcerstwa Polskiego nie powiodły się, harcerstwo zaczęło się zmieniać, absorbując idee zaczerpnięte z woodcraftu. Powstają Kręgi Rodziny Puszczańskiej (Krąg Czarnego Dębu działa do dziś! – pozdrawiamy Was, Siostry i Bracia!) skupiające najtęższe głowy polskiej myśli skautowej. W 1924 roku ruszają kursy instruktorskie Chorągwi Warszawskiej i Mazowieckiej nad Wigrami, inspirowane puszczaństwem. Warto wspomnieć, że członkowie obozów wigierskich nie używali mundurów ani stopni, całkowicie zrezygnowali z musztry, pozdrawiali się podnosząc na wysokość głowy prawą rękę ze złożonymi do wnętrza dłoni trzema środkowymi palcami i wyciągniętymi do góry kciukiem i małym palcem – znakiem woodcraftu Setona! W 1932 roku miesięcznik „Harcmistrz” rozpoczyna prowadzenie rejestru mian puszczańskich i kontynuuje go aż do 1939 roku.[5] W 1935 roku, specjalnie na Jubileuszowy Zlot Harcerstwa Polskiego w Spale, Leopold Ungeheuer wydaje książkę pt. „Próby Wodzów” z tarczą woodcraftu na okładce.
Po II wojnie światowej zmiany polityczne uniemożliwiły rozwój puszczaństwa. Harcerstwo coraz silniej było poddawane pionieryzacji – wzory tradycyjne dla harcerstwa były stopniowo wypierane przez te zaczerpnięte z Wszechzwiązkowej Organizacji Pionierskiej ZSRR im. W. Lenina.
<img src="https://disklessui.kapica.cz/wiki/images/7/7e/watra-logo.svg" width="15%" resource="./File:watra-logo.svg" style="float: right; margin: 15px 0px 15px 15px;" alt="Znak sczepu Watra" title="Znak sczepu Watra"> Ale mimo to idea puszczaństwa nie zgasła całkiem. W latach 60-tych odradza się we Wrocławiu, gdzie powstaje najpierw drużyna a potem Szczep Harcerzy Leśnych „Watra” (1965). Tadeusz Wyrwalski, inspirowany przedwojennymi pismami Związku Nowych Skautów Niemieckich (Der Weisse Ritter) tworzy autorski system plemienny (szczepowy) oparty na pomysłach Johna Hargrave’a.[6] W 1986 roku rodzi się Harcerski Ruch Ochrony Środowiska im. Św. Franciszka z Asyżu założony przez Dariusza Morsztyna, a potem Republika Ściborska – wyjątkowe miejsce, republika harcerska w całkowicie puszczańskim stylu i z Muzeum Ruchu Puszczańskiego (pozdrawiam Cię serdecznie Biegnący Wilku). W 1990 roku Milan Klimanek „Wayseeker” zakłada w Katowicach pierwsze wydawnictwo publikujące książki puszczańskie - Bibliotekę Walden. Wszystkie te działania, choć nieskoordynowane i punktowe, krzewiły idee woodcraftu w harcerstwie, ale też oddziaływały na ludzi z harcerstwem niezwiązanych.
Należy jednak pamiętać, że o ile światowy skauting rozwijał się pod wpływem woodcraftu, o tyle do Polski woodcraft dotarł po skautingu i rozwijany był jako element pracy harcerskiej. Dlatego puszczaństwo w harcerskich drużynach leśnych czy kręgach instruktorskich takich jak Krąg Czarnego Dębu jest tylko elementem metody rozumianym jako obozownictwo, bliskość przyrody i obrzędowość. To jest inspiracja woodcraftem, a nie woodcraft jako taki.
Trudna droga do Polskiej Ligi Puszczańskiej
Pierwsze próby stworzenia polskiej organizacji woodcrafterskiej podjęliśmy na początku lat 90-tych XX w. Inicjatorem rozmów i zwornikiem rozsianych po całej Polsce środowisk był Milan Klimanek. Pamiętam naszą długą rozmowę w jego mieszkaniu na Różanej w Katowicach, podczas której projektowaliśmy nowe stowarzyszenie. Wtedy wydawało nam się, że cel jest w zasięgu ręki. Niestety, motywacja się wypaliła, a śmierć Wayseekera w 2006 roku na kolejne lata zatrzymała proces budowania polskiego woodcraftu. Choć nie do końca. Bo przecież ciągle odbywają się Sejmy Puszczańskie, zainicjowane w 2000 roku przez Rafała Łozińskiego, a współtworzone przez Kamila Makosa i Adama Pyjora (w 2000 sejm odbył się w Gnieźnie, podczas Zlotu ZHP, w 2001 roku w Bystrzycy Kłodzkiej, w 2004 roku nad Jeziorem Narie, w 2007 roku w Kielcach podczas Zlotu ZHP, w 2008 roku w Mińsku Mazowieckim, w 2009 roku nad Jeziorem Narie i w 2017 roku w Konstancinie-Jeziornie).
Ale prawdziwy zwrot nastąpił 15 października 2022 roku, kiedy grupa zapaleńców i trochę sierot po Milanie (Rafał Łoziński, Karol Stryjeński, Robert St. Bokacki), podczas konferencji w Konstancinie-Jeziornie powołała do życia Wielką Radę Orlich Piór. Już wtedy mieliśmy nadzieję, że WROP jest początkiem tworzenia polskiej organizacji puszczańskiej.
Czym jest Polska Liga Puszczańska?
4 grudnia 2023 r., także w Konstancinie-Jeziornie, powstała platforma współpracy puszczan działających w Związku Harcerstwa Polskiego – ruch programowo-metodyczny pod nazwą Liga Leśnego Harcerstwa, a 6 stycznia 2024 roku w Warszawie – Polska Liga Puszczańska (zarejestrowana przez Sąd Rejonowy w Warszawie 7 marca 2025 roku). Założyło ją 12 osób: Joanna Karczewska, Julia Kotecka, Jerzy Głuchy, Adam Pyjor, Jacek Sadowski, Kamil Makos, Antoni Janeczek, Rafał Łoziński, Michał Fleran, Karol Stryjeński, Krzysztof Bajerski i Robert St. Bokacki. Zapisuję te nazwiska dla potomności i życzliwej pamięci!
Naszą misją jest umożliwienie polskim puszczanom podążania drogą Czterokrotnego Ognia – samodoskonalenia wg. systemu Czarnego Wilka; chcemy propagować w Polsce puszczaństwo w formie zgodnej z 9 zasadami puszczaństwa.
Polska Liga Puszczańska jest płaszczyzną współpracy dla polskich puszczan. Chcemy połączyć we wspólnym wysiłku wszystkich, dla których bliska jest idea Ernesta Thompsona Setona – puszczaństwa (ang. woodcraft) jako ruchu ideowego postulującego wychowanie człowieka w każdym wieku poprzez czynny wypoczynek na łonie natury według Reguły Czterokrotnego Ognia i systemu Orlich Piór.
Składamy hołd wszystkim braciom i siostrom, którzy przez ostatnie sto dwadzieścia lat krzewili w Polsce puszczaństwo: Bronisłąwowi Bouffałłowi, Adamowi Ciołkoszowi, Leopoldowi Ungeheuerowi, Wigierczykom, Tadeuszowi Wyrwalskiemu, Milanowi Klimankowi „Wayseekerowi”, kręgom puszczańskim, Dariuszowi Morsztynowi „Biegnącemu Wilkowi” i jego Harcerskiemu Ruchowi Ochrony Środowiska im. Św. Franciszka z Asyżu oraz wszystkim nieznanym nam z imienia i nazwiska ludziom, dzięki którym idee puszczaństwa przetrwały w pamięci i teraz mogą zapłonąć nowym, jasnym blaskiem. Dziękujemy też naszym siostrom i braciom z czeskiej i słowackiej Ligi Leśnej Mądrości (pozdrawiamy Was, Siostry i Bracia!), którzy wytrwale wspierali nas w trudach związanych z powołaniem Ligi. Polska Liga Puszczańska stała się faktem. Zapraszamy do niej wszystkich, którym bliskie są ideały Ernesta Thompsona Setona – rekreacja w bezpośrednim kontakcie z dziką przyrodą. Harcerki i harcerzy z wszystkich organizacji oraz osoby z harcerstwem niezwiązane, bushcrafterów, obozowiczów i wędrowców. Wierzymy bowiem, że wychowanie człowieka silnego ciała i mocnego charakteru najlepiej sprawdza się w warunkach obozowych.
Zbudujmy wspólnie organizację naszych marzeń. Zapraszamy do współpracy wszystkich chętnych!
Z błękitnym niebem!
Robert St. Bokacki, Szepczący Dąb
- ↑ Przyczyn kryzysu ruchu harcerskiego i wogólnie skautingu po I. wojnie światowej było więcej, ale dla harcerzy była kluczowym horyzontem przedwojennego ruchu ponowne zjednoczenie Polski, która była od 18. wieku poddzielona między Rossie, Prusy i Austrije. I to nastąpiło 11 listopada 1918 roku. (Poznamenal Keny)
- ↑ Harcerstwo nigdy nie było kopią skautingu Baden-Powella, którego celem było wzmocnienie lojalności brytyjskie młodzieży wobec monarchy. Przedwojenne harcerstwo miało na celu przygotowanie polskich chłopców i dziewcząt do walki o niepodległość Polski, więc było bardzo bliskie paramilitarnym metodom edukacyjnym skautingu. Jednak bratobójcze bitwy I. wojny światowej, kiedy byli skauci musieli się stawić przeciwko sobie z bronią w ręku, doprowadziły do rewizji tego podejścia. (Poznamenal Keny)
- ↑ Andrzej Małkowski, twórca pierwszej polskiej drużyny harcerskiej i pomysłodawca polskiego synonimu „harcerstwo”, był jednym z pionierów skautingu na terenie byłej Polski, w austriackiej Galicii. (Poznamenal Keny)
- ↑ Puszczaństwo, jest mądrością ludów zamieszkujących odlegle, rzadko osiędlone lasy, puszcze. (Poznamenal Keny)
- ↑ Pod koniec wakacji letnich, 1 września 1939 r., Polska została zaatakowana od zachodu przez hitlerowskie Niemcy, a dwa tygodnie później przez Związek Radziecki, który zabrał wschodnią część Polski aż do rzeki Bug, która stanowiła granicę aż do niedzieli 22 czerwca 1941 r., kiedy Niemcy zaatakowały swojego byłego sojusznika.(Poznamenal Keny)
- ↑ Więcej w artykułe Tadeáš Wyrwalský, zakladatel woodcrafterského hnutí ve Vratislavi
